Download Firefox
Download Firefox

Tuesday, Jan 26th

Last update10:45:00 AM GMT

Profile

Layout

Direction

Menu Style

Cpanel
You are here БОЛОВСРОЛ Шинжлэх ухаан - танин мэдэхүй Дэлхийн бүтцийн тухай та хэр мэдэх вэ?

Дэлхийн бүтцийн тухай та хэр мэдэх вэ?

Дэлхийн царцдас нь Дэлхийн хамгийн гадна талын хатуу бүрхүүл бөгөөд базальтлаг болон боржинлог чулуулагаас тогтоно. Дэлхийн нийт эзэлхүүний < 1% эзлэнэ. Температур нь газрын гадаргуу орчим ойролцоогоор агаарын температуртай, харин Мохийн зааг орчим дээд мантийн температур болох 900°C-тай ойролцоо байна. Царцдасын 2 төрөл байдаг нь: Далайн царцдас 5-10 км зузаан, базалтлаг найрлагатай, дундаж нягт нь 3.3 гр/см3. Далайн царцдас нь Далайн голч нуруунд тасралтгүй шинээр үүсэж байдаг. Өөрөөр хэлбэл халуун магма гүнээс түрж гарч ирэн царцдаг бөгөөд дараагийн магм нь өмнөхөө түрэн хоёр тийш нь холдуулж, царцах байдлаар тасралтгүй явагдана. Далайн голч нуруунд далайн царцдас шинээр үүсэж байхад плитийн ойртох (конвергент) заагт далайн царцдас нь эх газрын царцдас доогуур, манти руу живж (субдукцлагдаж) байдаг. Учир нь далайн царцдас нь эх газрынхаас илүү хүнд юм. Плит тектоникийн нэг гол судлагдахуун бол энэ процесс болно. Эх газрын царцдас 20-70 км зузаантай, тунамал, боржинлог,

хувирмал чулуулгаас тогтоно. Мантиас илүү хөнгөн, нягт багатай учир манти дээгүүр хөвж байдаг байна. Мөн далайн царцдасаас илүү нягт багатай тул түүнтэй харьцуулахад бараг субдукцлагдахгүй (манти руу живж, хайлахгүй). Ийм учраас далайн царцдасын нас 200 сая жилээс хэтрэдэггүй бол, эх газрын царцдасын хамгийн эртний чулуулагийн (Канадын Акаста Дэлхийн царцдас Дэлхий занар) нас 4.01 тэрбум жил хүрдэг байна. бүрэлдэн бий болсоноос хойш буюу 4 миллярд жилээс дэлхий дээр геологийн порцессууд явагдаж ихэлжээ энэ геологийн порцессийн үр дүнд дэлхийн чудуун мандал буюу царцдас үүсжээ. царцдас нь дэлхийн хамгийн гадна талын хатуу бүрхүүл бөгөөд гадарга нь далай тэнгисийн хотгор, эх газрын уул нуруу гэх мэт тэгш бус. Их газрын царцдас нь 20-70 зузаантай, харин далайн царцдас нь 5-10 км зузаан байдаг байна. Их газрын ба далайн цахцдасийн ялгаа нь зөвхөн зузаанд байдаггүй. Жишээ нь Далайн царцдасын чулуулаг хоёр үетэй. • Базальтийн үе • Тунамал чулуулагийн үе Их газрын чулуулаг гурван үетэй • Базальтийн үе • Тунамал чулуулагийн үе • Боржингийн үе тус тус оршино. Базальтийн чулуулгийн үе шат: Базальт чулуулаг нь хамгийн түгээмэл галт уулын чулуулаг юм. Энэ нь далайн ёроолыг хучих бөгөөд түүний урсац нь хэд хэдэн тивийг хучдаг. Мөн арлан нумыг бүрдүүлэгч гол хэсэг юм. Базальтийн гол бүрдүүлэгч эрдэс нь плагиоклаз болон пироксен, оливин бөгөөд голчлон порфиритик байдаг Тунамал чулуулагийн үе: Тунамал чулуулаг нь чулуулгийн үндсэн гурван төрлийн нэг нь болох бүлэг чулуулагийг хэлнэ (нөгөө хоёр бүлэг нь магмын ба хувирмал чулуулаг). Энэ бүлгийн чулуулаг нь Дэлхийн газрын гадаргуугийн 75-80% бүрхэнэ. Түгээмэл тохиолдох тунамал чулуулагууд нь шохой, шохойн чулуу, доломит, элсэн чулуу, конгломерат, занар зэрэг болно. Тунамал чулуулгийг гарал үүслээр нь бүр тодруулж хэлбэл тунамал чулуулаг үүсгэгч тундсын гарал үүслээр нь үндсэн 3 төрөлд:

 • Хэмхдэст чулуулаг - чулуулгийн эвдрэлээр үүссэн • Биохимийн гаралтай чулуулаг • Химийн тундасжилтаар үүссэн чулуулаг гэж ангилна.

Тундас нь цаашид чулуужих процессоор (нягтрах процесс) тунамал чулуулаг болон хувирна. Тунамал чулуулаг нь газрын гадаргуу дээр ил эсвэл маш бага гүнд, өгөршлийн үр дүнд үүссэн чулуулгийн хэмхдэсүүд, эсвэл төрөл бүрийн органик материал болон химийн тунадасжилтаар үүссэн тунадас нягтран, барьцалдах үйл явцын үр дүнд үүснэ. Боржин чулуулагийн ийн үе: Боржин зэрэг кварцаар баялаг гүний чулуулаг мөн дунд болон өндөр температурын хувирмал чулуулагт түгээмэл тохиолддог эрдэс юм. Энэ нь галт уулын гаралтай чулуулагт тохиолдохгүй. Микроклин нь плагиоклазтай хамт урган перититийг үүсгэдэг. Өндөр температуртай

нөхцөлд микроклиний оронд ортоклаз үүсдэг. Дэлхийн чулуулаг бүрхүүл нь төрөл бүрийн тунамал, хувирмал, магмийн чулуулгаас тогтоно. Магмын чулуулаг нь халуун хайлмал магмаас үүсэх ба интрузив “шургамал” ба эффузив “бялхмал” гэсэн 2 үндсэн төрөлд хуваагдана. Интрузив чулуулаг нь Дэлхийн царцдаст, газрын гүнд аажим хөрж, талсжих магмаас үүсдэг бол эффузив чулуулаг нь газрын гадаргуу дээр ил гарч ирсэн халуун магмаас үүснэ. Чулуулаг үүсгэгч магм нь Дэлхийн манти, эсвэл Дэлхийн царцдасын хэсэгчилсэн хайлалтаар бий болно. Хэсэгчилсэн хайлалт нь температур ихсэх, даралт багасах, эсвэл эрдсийн найрлага өөрчлөгдөх зэрэг процесоор үүснэ. Одоогоор 700 гаруй төрлийн магмын чулуулаг тодорхойлогдоод байгаагийн ихэнхи нь газрын гүнд үүссэн байдаг. Магмын чулуулаг нь үүссэн нөхцөл ба бүрдүүлэгч эрдсийн найрлагаасаа хамааран өөр хоорондоо ялгаатай болно.

Хувирмал чулуулаг буюу метаморф чулуулаг гэдэг нь тунамал, магмын, эсвэл өмнө нь үүссэн байсан хувирмал чулуулаг, өндөр даралт ба 1500С-с дээш температурийн нөлөөгөөр физик, химийн өөрчлөлтөнд орж, хувиран, анхны чулуулгаас өөр шинж чанар бүхий чулуулаг шинээр үүссэнийг хэлнэ. Энэхүү чулуулаг хувирах процессыг метаморфизм гэж нэрлэнэ. Хувирмал чулуулаг нь Дэлхийн царцдасын ихээхэн хэсгийг бүрдүүлэх ба текстур, химийн найрлага, эрдсийн ассиоциацаараа ангилагдана. Эдгээр чулуулаг нь газрын гүнд, өндөр температур ба геостатик даралтын нөлөөгөөр эсвэл Дэлхийн гүн дэх чулуулаг халуун магмын (интрузив) нөлөөгөөр үүснэ. Мөн тектоникийн процессоор, жишээлбэл эх газрын царцдас, эх газрын царцдас доогуур шургах (эх газрууд мөргөлдөх) үед үүсэх хэвтээ чиглэлийн даралт, бутралт, эвдрэлээр үүсэж болно.Хувирмал чулуулгийн судалгаагаар Дэлхийн царцдасд температур, даралтын нөхцөл хэрхэн өөрчлөгдсөн талаархи мэдээлэлийг олж авч болно. Гнейс, аспид занар, гантиг, талст занар зэрэг нь түгээмэл тааралддаг хувирмал чулуулаг болно. Мохоровичийн зааг: Мохоровичийн тасалдал буюу Мохо гэдэг нь манти болон царцдасын хоорондын хил зааг юм. Доорх зураг дээр улаан өнгөөр тэмдэглэсэн зураасан шугам бол Мохо юм.

Геологит “тасалдал” гэсэн үг нь чичэрхийлэлийн долгионы давтамж өөрчлөгдсөн гадаргуу гэсэн утгаар хэрэглэгддэг. Далайн ёроолд энэхүү гадаргуу нь дунджаар 8 км-ийн гүнд тохиолддог бөгөөд эх газрын хувьд 32 км-ийн гүнд ойролцоогоор тохиолдоно. Мохоровичийн тасалдалыг нь 1909 онд Хорватын чичэрхийлэл судлаач Андрижа Мохорович нээсэн. Мохорович нь анх энэхүү чичэрхийлэлийн долгионы өөрчлөлтийг энэ бүсийн дагуу нүүн хөдөлж байгаа материалын хувийн жинтэй холбоотой гэж үзсэн. Тэрээр Дэлхийн дотоодод ажиглагдсан чичэрхийлэлийн долгионы хурдны нэмэгдэлт нь дэлхийн дотоодын найрлага өөр өөр байгаатай уялдаа холбоотой гэж тайлбарласан. Энэхүү хурдасалт нь өндөр нягттай хэсгүүд газрын гүнд илэрсэнээс бий болох ёстой юм. Газрын гадаргуугийн яг доор орших бага нягттай хэсэг нь ерөнхийдөө Дэлхийн царцдас бүрхүүлд хамаарна. Царцдас бүрхүүлийн доод талын арай өндөр хэсэг нь манти болж эхэлж байгаа юм.

 (Шинжлэх ухааны сайтаас)

Comments 

 
#16 Latrice 2021-01-26 17:30
Wow, incredible blog layout! How long have you been blogging for?

you make blogging look easy. The overall loook oof your website
is fantastic, let alone the content!
web site: http://palz.one/index.php?title=%C3%90%E2%80%94%C3%90%C2%B0%C3%90%C2%BF%C3%90%C2%B8%C3%91%C3%91%C5%92_N96_:_%C3%90%C3%90%C2%B0_%C3%90%C2%A7%C3%91%E2%80%9A%C3%90%C2%BE_%C3%90%C3%A2%E2%82%AC%E2%84%A2%C3%91%E2%80%B9_%C3%90%C5%93%C3%90%C2%BE%C3%90%C2%B6%C3%90%C2%B5%C3%91%E2%80%9A%C3%90%C2%B5_%C3%90_%C3%90%C2%B0%C3%91%C3%91%C3%91%E2%80%A1%C3%90%C2%B8%C3%91%E2%80%9A%C3%91%E2%80%B9%C3%90%C2%B2%C3%90%C2%B0%C3%91%E2%80%9A%C3%91%C5%92
Quote
 
 
#15 Gwen 2021-01-20 22:22
I think this iis among the most important information for me.
And i'm glad reading your article. But want to remark on few general things, The site style
is wonderful, the articles is realky great : D. Good job,
cheers
build muscle web site: https://blakesector.scumvv.ca/index.php?title=Id87_Title_Notes:_Why_You_Need_Carbs_To_Build_Muscle_-_InBody_USA how to pump the press
Quote
 
 
#14 Penney 2021-01-20 06:33
Hi there just wanted to give you a brief heads up and let you know a few of the pictures
aren't loading correctly. I'm not sure why but I
think its a linking issue. I've tried iit inn two different
internet browsers and both show the same results.
Course for bodybuilders website: http://bitcoiner.su/296478/id49-title-article-laws-lifting-for-muscle muscle
training
Quote
 
 
#13 Randell 2021-01-17 05:22
What i do not understood is if truth be told how you aree not actually a lot more neatly-preferred than you may be now.
You're very intelligent. You recognize thus considerably in terms of this subject, produced
me in my opinion believe it from so many various angles.
Itts like women and men don't seem to be involved until it's something
to accomplish with Woman gaga!Your personal stuffs excellent.
Always take care of it up!
website: http://www.consulenzaleonardo.com/modules.php?name=Your_Account&op=userinfo&username=LucasSmath
Quote
 
 
#12 Claire 2021-01-11 12:45
We're a gaggle of volunteers and opening a brand new scheme in our
community. Your web site provided us with useful
info to work on. You have done a formidable process and our whole group shall be graateful to you.

بيتكوين مينر site: http://wiki.openseamap.org/wiki/%C3%98%C2%B3%C3%98%C2%AC%C3%99%E2%80%9E_N_2_4_%C3%98%C2%AD%C3%99%CB%86%C3%99%E2%80%9E_%C3%98%C2%AA%C3%98%C2%B2%C3%98%C2%A7%C3%99%C5%A0%C3%98%C2%AF_%C3%98%C2%A7%C3%99%E2%80%9E%C3%98%C2%B7%C3%99%E2%80%9E%C3%98%C2%A8_%C3%98%C2%B9%C3%99%E2%80%9E%C3%99%E2%80%B0_%C3%98%C2%A7%C3%99%E2%80%9E%C3%98%C2%B4%C3%98%C2%B1%C3%99%C6%92%C3%98%C2%A7%C3%98%C2%AA_%C3%98%C2%A7%C3%99%E2%80%9E%C3%98%C2%AA%C3%98%C2%A7%C3%98%C2%A8%C3%98%C2%B9%C3%98_%C3%99%E2%80%9E%C3%99%E2%80%9E%C3%99%C3%99%CB%86%C3%98%C2%B1%C3%99%C6%92%C3%98%C2%B3_-_%C3%98%C2%A7%C3%99%E2%80%9E%C3%98%C2%A8%C3%98%C2%B1%C3%98%C2%A7%C3%99%E2%80%A6%C3%98%C2%AC_%C3%98%C2%A7%C3%99%E2%80%9E%C3%98%C2%AA%C3%98%C2%A7%C3%98%C2%A8%C3%98%C2%B9%C3%98 paypall
Quote
 
 
#11 Refugia 2021-01-10 22:17
This is rreally interesting, You're a very skilled blogger.
I've joined your rss feed and look forwazrd to seeking more of your wonderful post.
Also, I have shared your web site in my social
networks!
Build muscle website: http://jfkdebate.com/forum/index.php?p=/discussion/735150/article-id67-expert-tricks-to-build-muscles-in-7-weeks-nutrition
workouts for bodybuilders
Quote
 
 
#10 Marian 2021-01-08 11:45
Cannabidiol, or CBD as it is also recognized, is among
two chemicals discovered in marijuana, the various other one being THC.
Cannabidiol, like THC, works as a psychoactive medicine,
but does not create a "high" in the manner in which cannabis does.
Rather, CBD has actually been shown to safeguard the human nerves as well as
might also stop the advancement of specific kinds of cancer.
In addition to its potential anti-cancer capabilities,
cannabidiol has likewise been shown to alleviate the signs of swelling and also
discomfort associated with joint inflammation, and also it might even assist to boost
the health and wellness of those with glaucoma. Find
out more about the healing advantages of CBD oil by adhering to the web
links listed below.

Look at my homepage - best CBD oil: https://www.dailystar.co.uk/health/best-cbd-oil-uk-2021-23153473
Quote
 
 
#9 Jonelle 2021-01-08 05:44
Cannabidiol or CBD oil is an impressive little plant that has been utilized in Africa
for hundreds of years. It is one of the most effective marijuana yet has extremely little THC, which is the compound that is located in cannabis.
This outstanding little plant has actually gained a lot
of appeal over the previous couple of years and is now acquiring more places as people are beginning to
understand its recovery homes. There are no recognized side effects from utilizing this oil as well as there are only a few minor unfavorable things that
may take place if you take it orally like if you have hypertension or abscess.
If you wish to take CBD
oil: https://www.mirror.co.uk/lifestyle/health/best-cbd-oil-uk-2021-23153703, you need to be aware that it is thought about a Set up II medication, which means
that you need a prescription for it.
Quote
 
 
#8 Moises 2021-01-08 04:03
Cannabidiol, or CBD as it is likewise known, is a vital ingredient in natural cannabis.
Cannabidiol is referred to as a very effective natural solution for
a selection of conditions consisting of cancer cells, seizures, queasiness, AIDS,
stress and anxiety and glaucoma. It has been located to effectively relieve the signs and symptoms of nausea or vomiting, chemotherapy as well as menopause.
The substantial bulk of medical cannabis customers do not
recognize about this obscure yet extremely advantageous
natural herb, let alone exactly how to get it. If you have actually been recommended making use of cannabidiol, learn a couple of features of this amazing substance prior to you acquire it from the local drug shop.


Here is my web-site ... CBD oil: https://www.birminghammail.co.uk/special-features/best-cbd-oil-uk-19439649
Quote
 
 
#7 Chanda 2021-01-08 02:07
Cannabidiol, or CBD oil, is thought to be one of the most essential plant for epilepsy.
It is still mainly unknown what causes the seizures in seizure clients and also why
CBD is the crucial component for treating these adverse results.

Current researches have actually shown that CBD can aid to
manage seizures and aid protect the brain from
the harmful negative effects of a seizure. Here are several of the advantages of CBD for those that are suffering from epilepsy.


my web-site - best
CBD oils: https://www.liverpoolecho.co.uk/special-features/best-cbd-oil-uk-2021-19427273
Quote
 

Add comment

Security code
Refresh

Ховдын Толь Шинэ дугаар гарлаа

    Khovdiin-toli

Ирээдүйн Толь шинэ дугаар гарлаа

ireeduin-toli

Бизнес Толь шинэ дугаар

biznes-toli

ТАНЫ СОНОРТ

galdaТүүхэн хүмүүн

Цаг агаарын мэдээ